یک میلیون مامای بیشتر؛ بازخوانی نقش آموزش مامایی در تابآوری نظام سلامت همزمان با روز جهانی ماما ۲۰۲۶
همزمان با فرارسیدن ۵ می (۱۵ اردیبهشت)، روز جهانی ماما در سال ۲۰۲۶ با شعار «یک میلیون مامای بیشتر» برگزار میشود؛ شعاری که در شرایط پیچیده و پرچالش نظامهای سلامت از جمله پیامدهای «جنگ تحمیلی سوم» بیش از پیش ماهیتی راهبردی و دانشگاهمحور یافته است.
رشته مامایی، بهعنوان یکی از رشتههای کلیدی علوم پزشکی، در خط مقدم ارائه خدمات حیاتی سلامت باروری قرار دارد؛ از مراقبتهای پیش از بارداری تا زایمان ایمن و مراقبتهای پس از آن. این رشته در ساختار دانشگاهی، تلفیقی از دانش نظری، مهارتهای بالینی و رویکردهای جامعهنگر را دنبال میکند و نقش مهمی در تحقق عدالت در سلامت ایفا میکند.
با این حال، شرایط ناشی از جنگ و بحران، نشان داده است که صرف تربیت نیروی مامایی کافی نیست. آنچه امروز بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد، «تابآوری آموزشی و حرفهای» است به این معنا که دانشگاهها باید بتوانند در شرایط بحرانی نیز فرآیند آموزش، تربیت و توانمندسازی ماماها را بهصورت پایدار ادامه دهند. توسعه آموزشهای انعطافپذیر، بهرهگیری از ظرفیت آموزش مجازی، و تقویت مهارتهای تصمیمگیری در شرایط بحران، از جمله الزامات این رویکرد است.
شعار «یک میلیون مامای بیشتر» در سال ۲۰۲۶، در این چارچوب، تنها یک مطالبه کمی نیست، بلکه تأکیدی بر یک ضرورت کیفی نیز هست: تربیت ماماهایی که بتوانند در شرایط پیچیده، از جمله بحرانهای ناشی از جنگ، خدماتی ایمن، مؤثر و مبتنی بر کرامت انسانی ارائه دهند.
از منظر دانشگاهی، این شعار دعوتی است به بازنگری در برنامههای درسی، تقویت آموزشهای بینرشتهای، و افزایش نقش ماماها در سطوح تصمیمسازی نظام سلامت. چرا که در شرایط بحران، ماماها نهتنها ارائهدهنده خدمات بالینی، بلکه یکی از ارکان حفظ پایداری خدمات سلامت در جامعه محسوب میشوند.
روز جهانی ماما ۲۰۲۶، در سایه تجربههای ناشی از جنگ تحمیلی سوم، به فرصتی برای بازتعریف جایگاه این حرفه در نظام سلامت تبدیل شده است؛ جایگاهی که بدون سرمایهگذاری هدفمند در آموزش، حمایت و بهکارگیری مؤثر ماماها، تحقق آن ممکن نخواهد بود.
در نهایت، این روز یادآور یک واقعیت انکارناپذیر است تابآوری نظام سلامت، از کلاسهای درس مامایی آغاز میشود و در میدانهای بحران معنا پیدا میکند.
کامنت